BPSOS đang gấp rút hoàn thành hai bản báo cáo về tình hình nhân quyền tại Việt Nam để gửi cho các chuyên gia nhân quyền Liên Hiệp Quốc.
Bản báo cáo thứ nhất sẽ được gửi cho các báo cáo viên về tra tấn (Special Rapporteur on torture). Bản báo cáo này sẽ cần được hoàn thành trước ngày 22 tháng 9 năm 2025. Bản báo cáo thứ nhì sẽ được gửi cho các báo cáo viên về các nhà hoạt động nhân quyền (Special Rapporteur on human rights defenders) với thời điểm cần được hoàn thành trước ngày 30 tháng 9 năm 2025.
Tra tấn là những hành vi trừng phạt vô nhân đạo và hoặc hạ nhục nhân phẩm con người được thực hiện bởi các nhân viên công vụ của chính quyền dưới các hình thức trực tiếp hay gián tiếp. Năm 1984, Liên Hiệp Quốc đã cho ra đời Công Ước Chống Tra Tấn (CAT) với tên đầy đủ bằng tiếng Anh là United Nations Convention Against Torture and Other Cruel, Inhuman or Degrading Treatment or Punishment. Công ước này ra đời với mục đích loại trừ khỏi đời sống nhân loại những hành vi tra tấn với tính chất trừng phạt vô nhân đạo và hoặc hạ thấp nhân phẩm con người. Một trong những hành vi được coi là tra tấn đó là cùm chân và biệt giam các tù nhân hiện vẫn đang còn tồn tại ở một số quốc gia.
Trong phiên họp rà soát về tình hình thực thi Công Ước Về Các Quyền Dân Sự Và Chính Trị tại Việt Nam vừa diễn ra tại Geneva, Thuỵ Sĩ, đại diện chính quyền Việt Nam đã khẳng định với các chuyên gia nhân quyền Liên Hiệp Quốc rằng hiện nay họ không còn cùm chân và biệt giam bất cứ tù nhân nào. Tuy nhiên, trên thực tế tại các trại tù ở Việt Nam hiện nay vẫn đang cùm chân tù nhân được cho là vi phạm kỷ luật trong buồng biệt giam tới 10 ngày. Sau đó, những tù nhân này còn tiếp tục bị giam cầm trong các buồng biệt giam không có cùm chân kéo dài từ hai tháng cho đến nhiều năm đằng đẵng. Luật Thi Hành Án Hình Sự 2019 và Thông Tư số 14/2020 của Bộ Công An vẫn quy định cụ thể về các hình thức tra tấn vô nhân đạo này.
Do vậy, bản báo cáo thứ nhất của BPSOS sẽ tập trung phần lớn nội dung để cung cấp các thông tin về những trường hợp tù nhân đã bị tra tấn bởi hình thức cùm chân trong buồng biệt giam và bị giam cầm nhiều ngày trong buồng biệt giam không có cùm chân. BPSOS đề nghị bất cứ ai biết về những trường hợp tù nhân bị cùm chân và biệt giam, hãy liên lạc và cung cấp ngay cho BPSOS các thông tin này. Điều này giúp cho bản báo cáo về tra tấn có được các dữ liệu gần sát nhất với thực tế. Mọi người có thể liên lạc với BPSOS qua các trang truyền thông hoặc qua email: [email protected].
Ngoài ra, mọi người cũng có thể cung cấp cho BPSOS các thông tin về trường hợp các nhà hoạt động nhân quyền đang bị chính quyền Việt Nam sách nhiễu, tấn công hoặc bỏ tù để BPSOS có thêm dữ liệu bổ sung vào bảo báo cáo thứ nhì gửi đến Liên Hiệp Quốc.
BPSOS – Đề Án Dân Quyền